Trong những năm gần đây, ngành xuất khẩu rau quả của Việt Nam đã ghi nhận những bước tiến đáng kể, đặc biệt trong năm 2023. Tuy nhiên, trong 4 tháng đầu năm 2025, ngành đang đối mặt với nhiều thách thức, đặc biệt tại thị trường Trung Quốc.

Xuất khẩu rau quả của Việt Nam từ năm 2020 đến quý I/2025

Theo số liệu của Tổng cục Hải quan, xuất khẩu rau quả của Việt Nam đã tăng trưởng ổn định trong giai đoạn 2020–2022, dao động từ 3,3 đến 3,5 tỷ USD mỗi năm. Năm 2023, xuất khẩu rau quả đạt 5,6 tỷ USD, tăng 70% so với năm 2022, chủ yếu nhờ sự tăng vọt của sầu riêng. Năm 2024, xuất khẩu rau quả của Việt Nam đạt mức cao kỷ lục, ước tính 7,1 tỷ USD, tăng 27,1% so với năm 2023.[1]​ Sầu riêng chiếm tỷ trọng xuất khẩu cao nhất, lần lượt đạt 42% năm 2023 và 47% năm 2024. Hầu hết các loại rau quả đều ghi nhận kim ngạch xuất khẩu tăng, ngoại trừ thanh long. Đặc biệt, nhiều loại nông sản (sầu riêng, chuối, mít, xoài, dừa, dưa hấu, nhãn, v.v.) ghi nhận mức tăng trưởng hai chữ số.

Tuy nhiên, trong quý I/2025, kim ngạch xuất khẩu rau quả của Việt Nam đã xuất hiện dấu hiệu đình trệ. Tính đến cuối tháng 3/2025, xuất khẩu rau quả của Việt Nam đạt 1,1 USD, giảm 10% so với cùng kỳ năm ngoái.

Xuất khẩu rau quả của Việt Nam giai đoạn 2015 – quý I/2025

Đơn vị: Tỷ USD

Nguồn: Tổng cục Hải quan

Những điểm yếu của ngành rau quả Việt Nam

Hiệp hội Rau quả Việt Nam đã chỉ ra rằng sự phụ thuộc vào thị trường Trung Quốc và sản phẩm chủ lực là sầu riêng là những điểm yếu lớn của ngành rau quả Việt Nam

Trung Quốc là thị trường xuất khẩu rau quả lớn nhất của Việt Nam, chiếm khoảng 65% tổng kim ngạch xuất khẩu năm 2024, đạt 4,6 tỷ USD. Việt Nam cũng đứng thứ hai về xuất khẩu rau quả sang Trung Quốc với kim ngạch hơn 4 tỷ USD, vượt Chile và thu hẹp khoảng cách với Thái Lan[2].

Đặc biệt, trong năm 2024, Trung Quốc đã nhập khẩu 736.720 tấn sầu riêng từ Việt Nam, trị giá 2,9 tỷ USD, chiếm khoảng 68% tổng kim ngạch xuất khẩu sầu riêng của Việt Nam. Tăng trưởng này chủ yếu nhờ nhu cầu sầu riêng ngày càng tăng tại Trung Quốc, nơi loại trái cây này được xem là mặt hàng cao cấp và phổ biến. Tuy nhiên, sự phụ thuộc lớn vào thị trường này cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro đối với ngành rau quả Việt Nam.

Trong 1 quý I/2025, xuất khẩu sang Trung Quốc chỉ đạt 521 triệu USD, giảm gần 32% so với cùng kỳ năm ngoái. Nguyên nhân chính là Trung Quốc đã siết chặt các quy định về kiểm dịch và chất lượng, khiến nhiều lô hàng không đạt tiêu chuẩn bị trả lại. Đặc biệt đối với sầu riêng, từng là mặt hàng xuất khẩu chủ lực, sản lượng xuất khẩu sẽ giảm đáng kể trong năm 2025 do Trung Quốc tăng cường kiểm soát chất lượng, đặc biệt là các tiêu chuẩn về dư lượng hóa chất và khả năng truy xuất nguồn gốc[3].

Kim ngạch xuất khẩu rau quả năm 2024 (%)	Kim ngạch xuất khẩu rau quả quý I/2025 (%)
100% = 7,1 tỷ USD	100% = 1,1 tỷ USD

Nguồn: Tổng cục Hải quan

Những điểm sáng từ các thị trường khác

Hiện nay, trên thế giới vẫn còn nhiều thị trường tiềm năng khác mà Việt Nam có thể tập trung phát triển. Trong quý I/2025, xuất khẩu rau quả sang các thị trường khác ngoài Trung Quốc cho thấy những tín hiệu tích cực, điển hình là Hoa Kỳ tăng 64% và Nhật Bản tăng 14% so với năm 2024. 19 hiệp định thương mại tự do (FTA) của Việt Nam được xem là lợi thế rất lớn đối với ngành rau quả Việt Nam[4].

Tuy nhiên, một trong những thách thức lớn nhất đối với ngành rau quả Việt Nam khi mở rộng thị trường là việc các quốc gia có yêu cầu cao như châu Âu, Hoa Kỳ và Hàn Quốc tăng cường kiểm tra hàng hóa xuất khẩu. Các quốc gia này đang tăng tần suất kiểm tra và đưa ra những yêu cầu nghiêm ngặt về các kết quả chứng minh chất lượng. Trong khi đó, khối lượng rau quả tươi được chế biến vẫn còn thấp, mặc dù sản lượng thu hoạch hằng năm rất lớn. Đây là một trong những nguyên nhân khiến kim ngạch xuất khẩu rau quả của Việt Nam vẫn chiếm tỷ trọng thấp tại các thị trường và khu vực thị trường có nhu cầu cao đối với sản phẩm chế biến như châu Âu, Hoa Kỳ và Hàn Quốc[5].

Kết luận

Ngành xuất khẩu rau quả của Việt Nam đã đạt được những thành tựu đáng kể trong những năm gần đây, đặc biệt nhờ tăng trưởng mạnh mẽ tại thị trường Trung Quốc. Tuy nhiên, sự phụ thuộc quá lớn vào một thị trường duy nhất cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro. Để duy trì và phát triển bền vững, ngành rau quả Việt Nam cần đa dạng hóa thị trường, nâng cao chất lượng sản phẩm và tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về kiểm dịch và an toàn thực phẩm.

---

[1]Bộ Công Thương, Tin tức thị trường nông, lâm, thủy sản < Truy cập >

[2] VnExpress, Việt Nam đứng thứ hai về xuất khẩu rau quả sang Trung Quốc <Truy cập>

[3] VnEconomy, Giá trị xuất khẩu rau quả trong quý I giảm 11.3% <Truy cập>

[4] VnEconomy, Giá trị xuất khẩu rau quả trong quý I giảm 11.3% <Truy cập>

[5] Bộ Công Thương, Tin tức thị trường nông, lâm, thủy sản <Truy cập>

 

* Nếu bạn muốn trích dẫn bất kỳ thông tin nào từ bài viết này, xin vui lòng ghi rõ nguồn cùng với liên kết đến bài viết gốc để tôn trọng bản quyền.

B&Company Công ty Nhật Bản đầu tiên chuyên về nghiên cứu thị trường tại Việt Nam từ năm 2008. Chúng tôi cung cấp một loạt các dịch vụ bao gồm báo cáo ngành, phỏng vấn ngành, khảo sát người tiêu dùng, kết nối kinh doanh. Ngoài ra, chúng tôi đã phát triển một cơ sở dữ liệu với hơn 900.000 công ty tại Việt Nam, có thể được sử dụng để tìm kiếm đối tác và phân tích thị trường. Xin đừng ngần ngại liên hệ với chúng tôi nếu bạn có bất kỳ câu hỏi nào. info@b-company.jp + (84) 28 3910 3913