Thị trường dược phẩm Việt Nam là một trong những thị trường tăng trưởng nhanh nhất Đông Nam Á, được thúc đẩy bởi thu nhập tăng lên, cơ cấu dân số già hóa và phạm vi bao phủ bảo hiểm y tế ngày càng mở rộng. Các công ty dược phẩm tại Việt Nam hoạt động trong một môi trường được quản lý chặt chẽ nhưng đang từng bước tự do hóa, khuyến khích đầu tư vào sản xuất, thuốc generic và các liệu pháp giá trị cao. Bài viết này phác thảo khuôn khổ pháp lý, quy mô và cấu trúc thị trường, giới thiệu 10 công ty dược phẩm hàng đầu tại Việt Nam, làm nổi bật các xu hướng gần đây như M&A và mở rộng thuốc generic, đồng thời kết luận bằng những hàm ý thực tiễn cho các nhà đầu tư nước ngoài đang cân nhắc gia nhập hoặc mở rộng tại thị trường năng động này.

Quy định

Theo các cam kết WTO của Việt Nam và các quy định hiện hành (được điều chỉnh bởi Luật Dược và Nghị định 09/2018/ND-CP), các doanh nghiệp dược có vốn đầu tư nước ngoài (FIEs) nhìn chung được phép nhập khẩu dược phẩm (thuốc và nguyên liệu) nhưng bị cấm thực hiện quyền phân phối (bán buôn hoặc bán lẻ) các sản phẩm này trực tiếp tại Việt Nam.

Ngoại lệ chính là đối với thuốc thành phẩm do FIE sản xuất tại chỗ ở Việt Nam. Vì vậy, các công ty dược phẩm nước ngoài phải bán sản phẩm nhập khẩu của mình thông qua các nhà bán buôn địa phương đã đăng ký hoặc các đối tác trong nước, những đơn vị này sau đó sẽ phụ trách phân phối đến bệnh viện (ETC) và nhà thuốc (OTC).

Tổng quan thị trường

Thị trường dược phẩm Việt Nam được định giá khoảng 6 tỷ USD vào năm 2023, với dự báo đạt 8,7 tỷ USD vào năm 2028 và 11,6 tỷ USD vào năm 2033[1]. Bên cạnh đó, thị trường có xu hướng nghiêng mạnh về thuốc generic, tăng từ 58.1% thị phần năm 2023 lên 62.4% vào năm 2029[2], với các nhà sản xuất trong nước tập trung vào các liệu pháp phổ biến (kháng sinh, tim mạch, giảm đau, tiểu đường) và dược liệu thảo dược truyền thống. Dự báo phân khúc thuốc generic sẽ tăng trưởng với tốc độ CAGR khoảng 9.7% giai đoạn 2024–2029, cao nhất ASEAN[3]. Trong khi thị trường dược phẩm generic của Việt Nam vẫn còn chưa phát triển đầy đủ, thị trường này được kỳ vọng sẽ tăng tốc nhanh chóng và mở ra nhiều cơ hội tăng trưởng đáng kể[4].

Ngoài ra, Việt Nam vẫn phụ thuộc lớn vào nhập khẩu đối với thuốc biệt dược gốc, sinh phẩm và vắc-xin. Cụ thể, các mặt hàng nhập khẩu giá trị cao này chủ yếu có nguồn gốc từ các thị trường phát triển, trong đó Pháp, Đức và Mỹ liên tục nằm trong nhóm các nhà cung cấp thuốc thành phẩm hàng đầu[5], trong khi Ấn Độ và Trung Quốc chiếm ưu thế trong cung ứng thuốc generic và dược chất hoạt tính (APIs)[6]. Hiệp định EVFTA cũng tiếp tục củng cố vai trò của EU như một nguồn cung cấp chủ chốt cho dược phẩm đổi mới và chất lượng cao.

Market share of imported and domestic pharmaceuticals in Vietnam từ năm 2019 đến năm 2022

Đơn vị: %

Nguồn: Statista[7]

Về các động lực kinh tế vĩ mô, Việt Nam đang trải qua một sự chuyển dịch nhân khẩu học mạnh mẽ. Năm 2024, gần 14,2 triệu người (hơn 14% dân số) từ 60 tuổi trở lên. Đến năm 2050, nhóm nhân khẩu học này được kỳ vọng sẽ tăng gấp đôi lên hơn 29 triệu người. Dân số già hóa có mối tương quan trực tiếp với gánh nặng gia tăng của các bệnh không lây nhiễm mạn tính (NCDs) như bệnh tim mạch, tiểu đường và ung thư, đòi hỏi các phác đồ điều trị kéo dài¹.

Xu hướng thị trường

Phân khúc ETC (bệnh viện) tiếp tục là nguồn giá trị chủ đạo và tăng trưởng, khi tỷ trọng tăng từ 74.6% năm 2017 lên dự báo 76.4% vào năm 2024. Xu hướng này được thúc đẩy bởi mức tiêu thụ thuốc chuyên khoa giá trị cao. Đồng thời, kênh bán lẻ nhà thuốc và không kê đơn (OTC) đang trải qua quá trình mở rộng mang tính cấu trúc về độ phủ phân phối, dù tỷ trọng giá trị giảm từ 25.4% xuống 23.6% trong cùng giai đoạn. Hiện nay, sự mở rộng này được đánh dấu bởi sự phát triển nhanh của các chuỗi nhà thuốc hiện đại, đang chuyên nghiệp hóa bức tranh bán lẻ và tạo ra mức độ cạnh tranh cao trong phân khúc OTC theo sản lượng. Trong bức tranh bán lẻ, dù thị trường ngày càng bị chi phối bởi ba chuỗi nhà thuốc lớn là FPT Long Châu, Pharmacity và An Khang, với tổng cộng gần 3.200 cửa hàng vào năm 2024[8], mô hình truyền thống phân mảnh vẫn rất phổ biến. Các nhà thuốc nhỏ độc lập vẫn chiếm ước tính 85% tổng thị trường bán lẻ, gồm khoảng 50.000 nhà thuốc bán lẻ trên toàn quốc[9].

Tỷ trọng doanh thu của ETC/OTC

Đơn vị: %

Nguồn: Fitch Solutions[10]

Một chủ đề nổi bật khác là M&A và các quan hệ đối tác chiến lược. Ngành đã ghi nhận nhiều hoạt động đáng chú ý, bao gồm việc nhà đầu tư nước ngoài mua lại tỷ lệ sở hữu lớn hơn tại các nhà sản xuất trong nước, các giao dịch M&A lớn dự kiến vượt 5,7 nghìn tỷ VND vào năm 2025, và việc hình thành các liên minh dài hạn cho chuyển giao công nghệ, chẳng hạn trong sản xuất vắc-xin[11]. Năm 2023, công ty Dongwha Pharm của Hàn Quốc đã công bố mua lại 51% cổ phần tại Trung Son Pharma[12]. In 2025, Livzon Pharmaceutical Group (China), through its wholly owned Singapore subsidiary Lian SGP Holding Pte. Ltd., announced plans to spend more than VND 5,730 billion in cash to acquire nearly 65% of Imexpharm Pharmaceutical Company[13]. Sau khi giao dịch hoàn tất, Imexpharm sẽ trở thành công ty con gián tiếp của Livzon.

The Vietnamese pharmaceutical sector is experiencing an accelerated drive toward stringent international standards like EU-GMP and Japan-GMP, moving beyond the historical reliance on WHO-GMP. While less than 10% of domestic facilities are currently projected to meet EU-GMP by mid-2025, this adoption is rapidly increasing among market leaders (e.g., Imexpharm, Pymepharco, DHG Pharma). Achieving these certifications acts as a crucial “passport” for market expansion, enabling companies to access high-value tenders and compete in demanding markets. This quality upgrade also facilitates the shift in production from basic generics to complex, high-margin products such as specialty generics for NCDs and oncology drugs, thus strengthening Vietnam’s position as a reliable regional manufacturing hub. [14]Những ví dụ thành công như Imexpharm xuất khẩu sang EU cho thấy khoản đầu tư chiến lược vào tuân thủ chất lượng đang định vị Việt Nam là một trung tâm sản xuất và xuất khẩu khu vực đáng tin cậy.

Cuối cùng, quá trình số hóa đang tái định hình bức tranh bán lẻ. Các chuỗi nhà thuốc hiện đại và nền tảng phân phối số đang nâng cao độ phủ bán lẻ và tính minh bạch dữ liệu. Bên cạnh đó, tối ưu hóa số giúp giảm chi phí vận hành, cho phép các chuỗi lớn triển khai chiến lược định giá và khuyến mãi mạnh tay để nhanh chóng giành thị phần.

Người chơi chính

Các doanh nghiệp nội địa lớn nhất (DHG, Traphaco, Stellapharm, Imexpharm) mỗi doanh nghiệp đều đạt doanh thu thuần hằng năm khoảng từ 2 đến gần 6 nghìn tỷ VND. Các tập đoàn nước ngoài như Sanofi xem Việt Nam vừa là thị trường tăng trưởng vừa là cơ sở sản xuất/xuất khẩu, và ngày càng tham gia nhiều hơn vào chuyển giao công nghệ và hợp tác địa phương, đặc biệt trong vaccine và các liệu pháp giá trị cao. Nhiều doanh nghiệp trong nước chuyên về thuốc dược liệu/truyền thống hoặc thuốc generic có năng lực EU-GMP, mở ra cơ hội xuất khẩu và gia công sản xuất cho các đối tác đa quốc gia.

Ngoài ra, năm 2024, có ghi nhận khoảng 159 công ty nước ngoài đã đầu tư khoảng 1,8 tỷ USD vào ngành dược phẩm Việt Nam, cho thấy sức hấp dẫn của quốc gia này với vai trò là một cơ sở sản xuất và tiêu thụ[15].

Danh sách một số công ty dược phẩm chính tại Việt Nam

Nguồn: cơ sở dữ liệu doanh nghiệp của B&Company và tổng hợp

Ý nghĩa đối với các nhà đầu tư nước ngoài

Đối với các nhà đầu tư đang quan tâm đến các công ty dược phẩm tại Việt Nam, có một số hàm ý thực tiễn như sau:

Những cơ hội

Thị trường dược phẩm Việt Nam hiện đang rất hấp dẫn, mở ra những cơ hội đáng kể nhờ ba yếu tố chính. Thứ nhất, thị trường hứa hẹn tăng trưởng cao và bền vững; mặc dù quy mô hiện tại khá lớn, mức chi tiêu bình quân đầu người thấp cho thấy dư địa tăng trưởng đáng kể, đặc biệt ở các phân khúc then chốt như thuốc generic, thuốc chuyên khoa và vắc-xin. Thứ hai, tiềm năng này được củng cố bởi định hướng chính sách thân thiện với FDI, khi Luật Dược sửa đổi làm rõ quyền của Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FIEs) và hướng tới giảm bớt gánh nặng hành chính, đặc biệt khuyến khích sản xuất công nghệ cao và chuyển giao công nghệ. Cuối cùng, thị trường còn rất nhiều tiềm năng hợp tác và M&A; tình trạng phân mảnh hiện tại của ngành cùng với nhu cầu vốn của các doanh nghiệp địa phương tạo ra dư địa lớn cho các khoản đầu tư vốn cổ phần vào những doanh nghiệp dẫn đầu trong nước (như các nhà sản xuất đạt chứng nhận EU-GMP) và cho việc thiết lập các liên minh chiến lược trong các lĩnh vực như R&D, thuốc generic có thương hiệu và sản xuất vắc-xin.

Thách thức

Các công ty hoạt động trong lĩnh vực dược phẩm tại Việt Nam phải đối mặt với một số thách thức cốt lõi. Hạn chế về phân phối đối với FIEs vẫn là yếu tố then chốt. Các công ty dược phẩm nước ngoài bị cấm tham gia hoạt động bán buôn và bán lẻ thuốc thành phẩm, buộc phải phụ thuộc vào các nhà phân phối nội địa, điều này thường làm suy giảm biên lợi nhuận. Tuy nhiên, Luật Dược sửa đổi (2024) làm rõ rằng các FIEs có cơ sở sản xuất tại địa phương hiện được phép thực hiện một số hoạt động hậu cần/nội bộ có giá trị gia tăng (ví dụ: lưu kho, kiểm soát chất lượng, vận chuyển nội bộ) cho chính sản phẩm của mình, qua đó giúp vận hành thuận lợi hơn phần nào mà không thay đổi lệnh cấm phân phối cốt lõi. Bên cạnh đó, môi trường kinh doanh còn phức tạp về giá và hoàn trả chi phí. Các quy định nghiêm ngặt về kê khai giá và chính sách hoàn trả liên tục thay đổi đòi hỏi doanh nghiệp phải có năng lực tiếp cận thị trường vững chắc và năng lực kinh tế y tế mạnh để quản lý sản phẩm hiệu quả. Cuối cùng, ngành này chịu cạnh tranh giá gay gắt trong một thị trường phân mảnh cao. Với hàng trăm nhà sản xuất cạnh tranh quyết liệt, đặc biệt ở phân khúc thuốc generic, áp lực giá là rất lớn. Do đó, thành công phụ thuộc vào khả năng tạo khác biệt thông qua chất lượng vượt trội, tuân thủ quy định, xây dựng thương hiệu và dịch vụ.

* Nếu bạn muốn trích dẫn bất kỳ thông tin nào từ bài viết này, xin vui lòng ghi rõ nguồn cùng với liên kết đến bài viết gốc để tôn trọng bản quyền.

[1] https://www.trade.gov/market-intelligence/vietnam-pharmaceutical-industry-updates

[2] https://vneconomy.vn/thi-truong-thuoc-generic-viet-nam-co-hoi-55-ty-usd-va-rao-can-tu-tieu-chuan-chat-luong.htm

[3] https://ven.congthuong.vn/vietnam-forecast-to-spearhead-asean-generic-drug-market-expansion-58234.html

[4] https://assets.kpmg.com/content/dam/kpmg/vn/pdf/2025/10/future-value-of-vietnam-generics-market-eng.pdf

[5] https://mekongasean.vn/duoc-pham-la-mat-hang-viet-nam-nhap-khau-lon-nhat-tu-phap-33909.html

[6] https://vir.com.vn/pharma-to-experience-robust-growth-114808.html

[7] https://www.statista.com/statistics/1116617/vietnam-market-share-of-imported-and-domestic-pharmaceuticals/

[8] https://doanhnghiephoinhap.vn/giua-con-bao-quet-thuoc-gia-nhin-lai-cuoc-dua-cua-3-chuoi-duoc-pham-long-chau-pharmacity-va-an-khang-107314.html&link=autochanger

[9] https://vneconomy.vn/dan-dau-ve-so-luong-nha-thuoc-1-796-tren-toan-quoc-tong-doanh-thu-32-000-ty-con-rui-ro-nao-ma-frt-phai-luu-y.htm

[10] https://kirincapital.vn/wp-content/uploads/2023/11/Bao-cao-nganh-duoc-pham-VN.pdf

[11] https://vietnamnews.vn/economy/1718551/viet-nam-s-pharmaceutical-market-sees-major-m-a-deal.html

[12] https://vir.com.vn/south-korean-dongwha-pharm-buys-majority-stake-in-vietnams-trung-son-pharma-104172.html&link=autochanger

[13] https://tuoitre.vn/hang-duoc-trung-quoc-du-chi-hon-5-700-ti-dong-de-mua-gan-65-von-imexpharm-20250523015415335.htm

[14] https://thesaigontimes.vn/nganh-duoc-nang-cap-tieu-chuan-tim-duong-ra-the-gioi/

[15] https://assets.kpmg.com/content/dam/kpmg/vn/pdf/2025/10/future-value-of-vietnam-generics-market-eng.pdf