Tiếng Việt 
English 
日本語 
简体中文 
한국어 
15/10/2021
Đánh giá ngành
Bình luận: Không có bình luận.
Ngành y tế Việt Nam tổng quan
Năm 2018, chi tiêu y tế của Việt Nam so với GDP là 5.9%, cao hơn một số thị trường khác trong khu vực, tuy nhiên giá trị thực tế lại tương đối thấp[1]. Chi tiêu y tế bình quân đầu người dự kiến tăng 1,7 lần, từ US$150 năm 2018 lên US$260 vào năm 2025[2].
Mặc dù tăng trưởng, tình trạng thiếu năng lực bệnh viện và nhân sự chuyên môn vẫn là những thách thức lớn đối với ngành. Tính đến năm 2020, có 28 giường bệnh trên 10.000 dân. Năm 2018, Việt Nam chỉ có 1 bác sĩ và 1,3 điều dưỡng trên 1.000 dân[3]. So với Singapore, các chỉ số tương ứng lần lượt là 2,4 và 5,8. Tình trạng quá tải của hệ thống y tế cùng với dân số già hóa sẽ gây thêm áp lực lên các cơ sở y tế và làm gia tăng nhu cầu đối với nhiều lựa chọn dịch vụ chăm sóc sức khỏe hơn.
COVID–19 và tốc độ–phát triển của y tế từ xa tại Việt Nam
Y tế thông minh đã trở thành một trong những chủ đề trọng tâm trong quá trình phát triển ngành y tế Việt Nam những năm gần đây nhằm tận dụng các nguồn lực hạn chế. Bốn lĩnh vực chính của y tế số bao gồm: (1) Công nghệ thông tin y tế, (2) Y tế từ xa, (3) Điện tử tiêu dùng phục vụ chăm sóc sức khỏe và (4) Dữ liệu lớn trong y tế cùng các sản phẩm và dịch vụ dựa trên AI. Tất cả đều có thể được xem là đang ở giai đoạn đầu[3].
Trong bối cảnh dịch COVID-19 bùng phát và thời gian giãn cách xã hội kéo dài, Bộ Y tế (MOH) đã thí điểm một nền tảng y tế từ xa kết nối hơn 1.500 cơ sở y tế trên toàn quốc; cung cấp hỗ trợ chuyên môn từ các bệnh viện tuyến trung ương cho bệnh viện tuyến tỉnh và tuyến huyện, đặc biệt tại các khu vực xa xôi, bằng cách áp dụng nhiều giải pháp y tế thông minh như hội nghị truyền hình, hồ sơ bệnh án điện tử và Hệ thống Lưu trữ và Truyền hình ảnh dựa trên nền tảng đám mây. MOH cũng hợp tác với VOV – Đài Tiếng nói Việt Nam – từ tháng 4 năm 2020 để ra mắt ứng dụng Bacsi24 (“Doctor24”), cung cấp hỗ trợ y tế từ xa miễn phí trong thời kỳ đại dịch, qua đó bệnh nhân có thể được bác sĩ tư vấn thông qua các cuộc gọi video miễn phí[4]. Trong khi đó, nhiều bệnh viện tư nhân cũng đã triển khai dịch vụ y tế từ xa với mức phí trung bình 10-20USD cho mỗi lần tư vấn, theo một khảo sát của B&Company.
Xét về lĩnh vực khởi nghiệp, Việt Nam đã gia tăng tỷ trọng về số lượng thương vụ healthtech tại Đông Nam Á. Mặc dù dẫn đầu, tỷ trọng số lượng thương vụ của Singapore dường như đang thu hẹp khi các thị trường khác như Indonesia, Malaysia và Việt Nam ngày càng trở nên hấp dẫn hơn. Tuy nhiên, tổng giá trị các thương vụ tại Việt Nam chỉ đạt US$7 triệu tính đến năm 2019, trong khi con số này tại Singapore và Indonesia lần lượt là US$128 triệu và US$120 triệu[5]. Có trụ sở tại Việt Nam, JioHealth (do Raghu Rai, người Mỹ, thành lập vào năm 2014) là một startup y tế từ xa cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe theo nhu cầu trên ứng dụng. Các tính năng của ứng dụng cho phép bác sĩ tiếp cận bệnh nhân từ xa theo thời gian thực thông qua các cuộc gọi video trực tiếp. Ứng dụng cũng có thể kết nối với các thiết bị y tế không dây như máy đo huyết áp, máy đo đường huyết hoặc vòng đeo tay theo dõi sức khỏe. JioHealth đã huy động US$5 triệu trong vòng gọi vốn Series A năm 2019[6]. Trong khi đó, Doctor Anywhere, một startup có trụ sở tại Singapore với hơn 1,5 triệu người dùng tại Đông Nam Á, đã huy động được US$65.7 triệu trong vòng gọi vốn Series C, một trong những vòng huy động vốn tư nhân lớn nhất từ trước đến nay của một công ty healthtech trong khu vực vào năm 2021[7]. Tại Việt Nam, công ty đã xây dựng một hệ sinh thái vững mạnh với các bệnh viện địa phương và công ty bảo hiểm có uy tín. Đây là ví dụ về một thương vụ có giá trị lớn được ghi nhận tại Singapore, nhưng mô hình kinh doanh này có thể được áp dụng tại nhiều thị trường nhờ nền tảng số.
Cơ hội và Thách thức
Định hướng của Chính phủ, trong đó nhấn mạnh chuyển đổi số quốc gia, là một trong những động lực chính thúc đẩy y tế số tại Việt Nam. Bên cạnh đó, sự cạnh tranh ngày càng gia tăng giữa các cơ sở y tế công và tư sẽ thúc đẩy hoạt động đổi mới công nghệ. Cuối cùng, cơ cấu dân số trẻ với xu hướng ưa chuộng việc ứng dụng công nghệ và nhu cầu ngày càng tăng đối với các dịch vụ chăm sóc sức khỏe có chi phí hợp lý sẽ tạo ra một thị trường tiềm năng cho các doanh nghiệp healthtech.
Tuy nhiên, Việt Nam vẫn thiếu khung pháp lý rõ ràng cho y tế từ xa, hiện chủ yếu chỉ quy định các hoạt động y tế từ xa được phê duyệt. Chưa có quy định hỗ trợ việc thanh toán chi phí y tế từ xa thông qua bảo hiểm xã hội hoặc bảo hiểm tư nhân. Ngoài ra, cơ sở hạ tầng chưa phát triển tại các khu vực nông thôn và sự thay đổi trong hành vi của nhân viên y tế cũng như bệnh nhân là hai vấn đề còn tồn đọng mà Việt Nam cần giải quyết.
Nguồn:
[1]https://data.worldbank.org/indicator/NY.GDP.MKTP.KD.ZG?locations=ID
[2]https://www.amchamvietnam.com/wp-content/uploads/2021/02/ENG-AmCham-Healthcare-Committee-Whitebook-25082020.pdf
