Thị trường xe EV tại Việt Nam là một lĩnh vực đang phát triển nhanh chóng, thu hút sự chú ý ngày càng lớn nhờ nhu cầu gia tăng đối với các giải pháp di chuyển thân thiện với môi trường. Khi Chính phủ thúc đẩy các sáng kiến xanh hơn và người tiêu dùng đô thị tìm kiếm phương tiện di chuyển bền vững, giá cả hợp lý, xe EV đã trở thành một lựa chọn thay thế hấp dẫn cho các phương tiện chạy xăng truyền thống.

Quy mô thị trường và tăng trưởng của xe EV tại Việt Nam

Thị trường xe EV tại Việt Nam đã ghi nhận mức tăng trưởng đáng kể trong những năm gần đây. Năm 2023, quy mô thị trường xe điện tại Việt Nam ước tính đạt khoảng 15.700 xe bán ra (chiếm 6% doanh số ô tô tại Việt Nam)[1] , trong đó xe điện chạy pin đóng góp tỷ trọng đáng kể.

Thị trường dự kiến sẽ tăng trưởng với tốc độ tăng trưởng kép hằng năm (CAGR) khoảng 17.51% trong giai đoạn 2024-2032[2], được thúc đẩy bởi nhận thức người tiêu dùng gia tăng, cơ sở hạ tầng được cải thiện và các ưu đãi từ Chính phủ.

Các bên dẫn đầu trong thị trường xe EV tại Việt Nam

Thị trường xe điện (EV) tại Việt Nam đang tăng trưởng nhanh chóng, với VinFast dẫn đầu với vai trò là doanh nghiệp trong nước chiếm ưu thế. Năm 2023, VinFast trở thành công ty xe điện 100% khi ngừng bán các mẫu xe chạy xăng. Hiện công ty nắm giữ hơn 50% thị phần EV trong nước (bao gồm cả xe 2 bánh và 4 bánh)  và đang mở rộng ra quốc tế, với những thành công ban đầu tại thị trường Mỹ.

Các hãng ô tô quốc tế, bao gồm các doanh nghiệp đến từ Hàn Quốc, Đức và Trung Quốc, đang ngày càng tham gia vào thị trường xe điện (EV) của Việt Nam. Các thương hiệu như KIA, Audi, Hyundai và Lexus đã ra mắt các mẫu xe như EV6, e-tron T, IONIQ 5 và LF-Z. Vietnam Motor Show 2022 đánh dấu một cột mốc quan trọng khi lần đầu tiên trưng bày nhiều mẫu xe điện, như Mercedes EQS và Toyota bZ4X.

Nhìn chung, xe EV có giá cao hơn xe chạy xăng do chi phí công nghệ pin lớn, đây là bộ phận đắt nhất. Tuy nhiên, giá được kỳ vọng sẽ giảm trong những năm tới. Các nhà sản xuất đang tập trung phát triển các mẫu xe có giá phải chăng hơn, và những tiến bộ trong công nghệ pin được dự đoán sẽ đóng vai trò then chốt trong việc giảm chi phí, giúp xe EV tiếp cận rộng rãi hơn với tệp khách hàng trong tương lai.

Ngoài ô tô truyền thống, phân khúc xe điện mini cũng đã chính thức ra mắt tại thị trường. Tháng 7/2023, Công ty Cổ phần TMT Motors chính thức ra mắt và tổ chức sự kiện lái thử mẫu Wuling HongGuang Mini EV của thương hiệu Trung Quốc với mức giá khoảng 239 triệu VND – 279 triệu VND . Tiếp đó, năm 2024, VinFast cũng giới thiệu mẫu VF3 ra thị trường với giá bán từ 230 triệu VND – 322 triệu VND). Việc các doanh nghiệp như VinFast tham gia vào thị trường xe mini cho thấy sự quan tâm ngày càng tăng đối với phân khúc này. Việc VinFast giới thiệu một mẫu xe siêu nhỏ hai chỗ ngồi phản ánh sự đa dạng ngày càng lớn của bức tranh ô tô. Phân khúc xe mini, dù vẫn còn nhỏ, được kỳ vọng sẽ tăng trưởng mạnh nhờ các yếu tố như tính kinh tế, phù hợp với đô thị, xu hướng điện hóa và các chính sách hỗ trợ của Chính phủ, tất cả cùng góp phần vào sự mở rộng dự kiến của thị trường này tại Việt Nam.

Nguồn: Vneconomy Automotive, Vnexpress

Xu hướng thị trường xe EV tại Việt Nam

• – Hỗ trợ khuyến khích: Chính phủ Việt Nam đã và đang tích cực thúc đẩy việc sử dụng xe điện thông qua các chính sách như miễn giảm thuế, giảm lệ phí trước bạ và phát triển hạ tầng EV. Ví dụ, Chính phủ đã phê duyệt và công bố mức giảm tạm thời 50% lệ phí trước bạ đối với ô tô sản xuất, lắp ráp trong nước, quy định chi tiết tại Nghị định số 109/2024/ND-CP có hiệu lực từ ngày 1/9 đến 30/11/2024 Đây là một động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng của thị trường EV nhỏ.
  Mặt khác, các nhà sản xuất xe EV cũng đang triển khai nhiều chương trình khuyến mại khác nhau. Ví dụ, từ ngày 1/3/2024, khách hàng mua xe điện VinFast sẽ được hưởng gói ưu đãi trả góp hấp dẫn, với khoản vay lên tới 70% giá trị xe. Ngoài ra, từ ngày 1/7/2024 đến ngày 1/7/2026, chủ sở hữu xe điện VinFast sẽ được gửi xe miễn phí tối đa 5 giờ, đồng thời được ưu tiên chỗ đỗ tại tất cả các địa điểm trong hệ sinh thái Vingroup. Những ưu đãi này nhằm giúp xe EV dễ tiếp cận hơn và hấp dẫn hơn đối với khách hàng tiềm năng.

• – Nhận thức về môi trường gia tăng: Với những lo ngại ngày càng tăng về ô nhiễm không khí tại các đô thị lớn như Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh, người tiêu dùng ngày càng có xu hướng lựa chọn xe điện (EV) như một giải pháp sạch hơn, xanh hơn so với xe ô tô truyền thống.
• – Những tiến bộ công nghệ: Những tiến bộ trong công nghệ pin và việc mở rộng hạ tầng sạc đang góp phần giảm chi phí xe điện và nâng cao tính tiện lợi, khiến chúng trở nên hấp dẫn hơn đối với người tiêu dùng phổ thông.

Cơ hội của thị trường xe điện

• – Đô thị hóa mở rộng: Khi Việt Nam tiếp tục đô thị hóa nhanh chóng, nhu cầu đối với các phương tiện giá phải chăng, tiết kiệm năng lượng, đặc biệt tại các đô thị đông dân, sẽ tiếp tục gia tăng. Xe điện cỡ nhỏ rất phù hợp cho việc di chuyển trong thành phố nhờ kích thước nhỏ gọn, chi phí vận hành thấp và lợi ích môi trường.
• – Môi trường chính sách hỗ trợ: Sự thúc đẩy các sáng kiến xanh của Chính phủ, bao gồm mục tiêu đạt phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050, mở ra những cơ hội đáng kể cho các nhà sản xuất xe điện và các startup trong nước.

Thách thức của thị trường xe điện

• – Chi phí đầu tư ban đầu cao: Mặc dù giá đã giảm nhờ những tiến bộ công nghệ, xe điện cỡ nhỏ vẫn còn tương đối đắt so với các phương tiện động cơ đốt trong truyền thống. Đây vẫn là rào cản đối với việc phổ cập rộng rãi trong nhóm người tiêu dùng Việt Nam nhạy cảm về giá.
• – Hạ tầng sạc: Việc thiếu hụt các trạm sạc xe điện đủ số lượng và phủ rộng vẫn là một thách thức, làm hạn chế phạm vi di chuyển và sự tiện lợi khi sở hữu xe điện, đặc biệt ở ngoài các đô thị lớn.
• – Xử lý và tái chế pin: Cùng với sự tăng trưởng của thị trường xe điện, việc giải quyết các vấn đề môi trường liên quan đến xử lý và tái chế pin lithium-ion là một vấn đề then chốt cần được xử lý để đảm bảo tính bền vững của ngành.

Phần kết luận

Thị trường xe điện cỡ nhỏ của Việt Nam có tiềm năng tăng trưởng đáng kể khi Chính phủ, các bên tham gia ngành và người tiêu dùng tiếp tục đón nhận các lựa chọn di chuyển xanh hơn, bền vững hơn. Dù vẫn còn những thách thức như chi phí và hạ tầng sạc, tương lai của thị trường này vẫn đầy hứa hẹn nhờ các chính sách thuận lợi của Chính phủ và nhu cầu ngày càng tăng đối với các giải pháp di chuyển thân thiện với môi trường. Trong những năm tới, nhiều khả năng thị trường sẽ chứng kiến một bối cảnh cạnh tranh, nơi cả doanh nghiệp trong nước và quốc tế đều đóng vai trò then chốt trong việc định hình tương lai của phương tiện điện tại Việt Nam.

[1] Thị trường xe điện tại Việt Nam – thống kê & số liệu | Statista

[2] https://www.imarcgroup.com/vietnam-electric-car-market

Đọc các bài viết khác