Các trường quốc tế đang mở rộng nhanh chóng tại Việt Nam, được thúc đẩy bởi tăng trưởng kinh tế và gia tăng đầu tư vào giáo dục. Những cơ sở này thu hút các bậc phụ huynh đang có lo ngại về hệ thống trường công truyền thống. Tuy nhiên, các thách thức như chất lượng giáo dục không đồng đều và thiếu minh bạch thông tin đã nổi lên, cho thấy nhu cầu cải thiện quản trị và tăng cường minh bạch trên toàn ngành để bảo đảm phát triển bền vững.

Một phần ba số công trình xây mới trong thập kỷ qua, với mức tăng nhanh chủ yếu ở các khu vực đô thị

[Figure 1] Số lượng trường quốc tế (trường)

Theo dữ liệu từ International School Database, hiện có 77 trường quốc tế tại Việt Nam, trong đó 27 trường (khoảng 35%) được thành lập trong 10 năm qua. Theo khu vực, TP. Hồ Chí Minh có nhiều nhất với 35 trường, tiếp theo là Hà Nội với 27 trường và Đà Nẵng với 6 trường, đồng thời đang dần mở rộng sang các thành phố khác trong khu vực.

Ngoài ra, khoảng 60% trong tổng số (43 trường) cung cấp chương trình giáo dục tích hợp từ mẫu giáo đến trung học phổ thông, và các trường còn lại có chương trình học tương đối dài như “từ mẫu giáo đến trung học cơ sở” hoặc “từ tiểu học đến trung học phổ thông.” Cấu trúc này nhằm tối đa hóa lợi nhuận bằng cách phân chia các cấp học theo chiều dọc tại các trường quốc tế, vốn đòi hỏi mức đầu tư lớn vào cơ sở vật chất.

Học phí chênh lệch hơn năm lần, và cũng có sự khác biệt giữa khu vực đô thị và nông thôn

Học phí thay đổi rất lớn tùy theo trường. Ở bậc tiểu học, mức học phí vào khoảng 5.000 đến 30.000 USD mỗi năm, còn ở bậc trung học phổ thông là 6.000 đến 36.000 USD, chênh lệch hơn năm lần. Tại các trường hàng đầu ở hai thành phố lớn, khoản đầu tư ban đầu cho tòa nhà trường học và thiết bị giáo dục có thể lên tới vài tỷ yên, và với giả định 1.000 học sinh cùng học phí hằng năm 30.000 USD, đây sẽ là một mô hình kinh doanh có doanh thu hằng năm 5 tỷ yên. Mặt khác, tại các thành phố khu vực, cả cơ sở vật chất và học phí đều được giữ ở mức thấp, và các trường hướng đến tầng lớp trung lưu là hình thức phổ biến.

Các gia đình Việt Nam đang là động lực của xu hướng này, chứ không phải con em người nước ngoài

Mặc dù sự gia tăng số lượng trường quốc tế một phần được thúc đẩy bởi làn sóng chuyên gia nước ngoài đến làm việc tại Việt Nam, phần lớn học sinh thực tế lại là người Việt Nam. Xu hướng này phản ánh sự không hài lòng kéo dài đối với trường công lập và những lo ngại ngày càng tăng về chuẩn mực giáo dục. Các gia đình khá giả, đặc biệt tại khu vực đô thị, ngày càng chuyển sang trường quốc tế để theo đuổi “giáo dục toàn cầu”, cho thấy sự dịch chuyển trong tư duy giáo dục của tầng lớp trung lưu. Dưới tác động từ con đường sự nghiệp và trải nghiệm của thế hệ cha mẹ, mức độ sẵn sàng đầu tư vào giáo dục đang gia tăng với các mục tiêu tương lai như du học hoặc tìm kiếm việc làm tại các công ty nước ngoài.

Nhu cầu cấp thiết về minh bạch hơn đối với các trường quốc tế “chỉ có tên”

Một vấn đề cấp bách trong bức tranh trường quốc tế tại Việt Nam là sự chênh lệch rất lớn về chất lượng giáo dục. Nhiều trường tự gọi mình là “quốc tế”, nhưng chương trình học lại chủ yếu xoay quanh giảng dạy tiếng Việt, với nội dung quốc tế hoặc đội ngũ giảng viên nước ngoài rất hạn chế. Sự lệch pha này cho thấy cần làm rõ các hệ thống kiểm định và thiết lập những tiêu chuẩn nhất quán để xác định thế nào mới được coi là một trường quốc tế.