Tổng quan

Đợt bùng phát Covid-19 từ cuối năm 2019 đã gây ra những tác động sâu rộng đến mọi lĩnh vực trên toàn thế giới, bao gồm cả cuộc khủng hoảng kinh tế nghiêm trọng. Đông Nam Á cũng không ngoại lệ. Myanmar đang phải đối mặt với cuộc khủng hoảng kép do Covid-19 và bất ổn chính trị. Kế hoạch phục hồi kinh tế sau Covid-19 của Thái Lan có thể tiếp tục bị trì hoãn nếu xảy ra đợt bùng phát Covid-19 lần thứ ba.

Ngược lại, cho đến gần đây, có thể nói rằng Việt Nam đã tạm thời hạn chế được tác động của Covid-19, trở thành quốc gia đầu tiên trong ASEAN bắt đầu nới lỏng các biện pháp giãn cách xã hội, triển khai phục hồi kinh tế và trở thành điểm đến thuận lợi của nhiều nhà đầu tư nước ngoài. Theo Báo cáo Kinh tế Đông Á và Thái Bình Dương do World Bank công bố vào tháng 4 năm 2020, nền kinh tế Việt Nam đang phục hồi theo hình chữ V, với sản lượng vượt mức trước đại dịch. Theo cuộc họp báo của Chính phủ vào cuối năm 2020, Việt Nam là quốc gia duy nhất trong khu vực ASEAN và là một trong số ít quốc gia trên thế giới ghi nhận mức tăng trưởng dương trong năm 2020. Theo số liệu của Cục Đầu tư nước ngoài Việt Nam, tính đến ngày 20 tháng 3 năm 2021, tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký tại Việt Nam đạt 10,1 tỷ USD, tăng mạnh 18.5% so với cùng kỳ năm 2020. Đặc biệt, Nhật Bản đứng thứ hai trong số 56 quốc gia và vùng lãnh thổ đầu tư vào Việt Nam trong 3 tháng đầu năm, với 2,1 tỷ USD (chiếm 20.8% tổng vốn đầu tư).

Để khuyến khích các nhà đầu tư nước ngoài, bên cạnh những yếu tố như chính trị ổn định, tăng trưởng kinh tế bền vững và vị trí địa lý thuận lợi, Việt Nam không ngừng hoàn thiện khung pháp lý về đầu tư nhằm xây dựng một thị trường cạnh tranh hiệu quả và lành mạnh. Năm 2020, Luật Đầu tư 2020 và Luật Doanh nghiệp 2020 được ban hành và có hiệu lực từ ngày 1 tháng 1 năm 2021, sửa đổi và bổ sung nhiều quy định nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho các nhà đầu tư nước ngoài tại Việt Nam.

Một số điểm mới nổi bật của Luật Đầu tư 2020

Theo Luật mới được cập nhật, nhà đầu tư nước ngoài không cần nộp đề xuất dự án đầu tư và thực hiện thủ tục cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư khi thành lập doanh nghiệp nhỏ và vừa hoặc quỹ đầu tư trong lĩnh vực khởi nghiệp sáng tạo. Theo đó, nhà đầu tư nước ngoài được phép thành lập doanh nghiệp theo cùng thủ tục áp dụng đối với nhà đầu tư trong nước, rút ngắn thời gian thực hiện thủ tục cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư (từ 20 đến 45 ngày, tùy từng trường hợp cụ thể).

Nhà đầu tư nước ngoài đầu tư vào tổ chức kinh tế có điều kiện đối với nhà đầu tư nước ngoài, nhưng không làm tăng tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài tại tổ chức này, sẽ không còn phải thực hiện thủ tục đăng ký góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp mới với các cơ quan nhà nước. Quy định được cập nhật này đặc biệt tạo thuận lợi cho quá trình chuyển nhượng vốn giữa các nhà đầu tư nước ngoài hoặc việc tăng phần vốn góp, miễn là tỷ lệ vốn góp cập nhật của nhà đầu tư trong nước và nhà đầu tư nước ngoài không thay đổi.

Ngoài ra, Luật Đầu tư 2020 bổ sung các quy định về ưu đãi đầu tư đối với hoạt động sản xuất sản phẩm hình thành từ kết quả khoa học và công nghệ thuộc danh mục sản phẩm công nghiệp hỗ trợ được ưu tiên phát triển, giáo dục đại học, sản xuất thiết bị y tế, sản xuất hàng hóa và cung cấp dịch vụ nhằm tạo lập hoặc tham gia các chuỗi giá trị và cụm liên kết ngành, trong đó các nhà đầu tư nước ngoài được khuyến khích và hỗ trợ hưởng các ưu đãi phát triển đa ngành trong bối cảnh công nghệ 4.0 phát triển mạnh mẽ.

Luật Doanh nghiệp 2020 bổ sung các quy định về việc mở rộng phạm vi và quyền hạn nhằm bảo vệ lợi ích của cổ đông và nhà đầu tư nước ngoài. Cổ đông hoặc nhóm cổ đông sở hữu ít nhất 5% cổ phần phổ thông hoặc tỷ lệ thấp hơn theo quy định tại điều lệ công ty, mà không yêu cầu thời hạn sở hữu (thay vì 10% trong thời gian liên tục ít nhất 06 tháng như quy định tại Luật trước đây), sẽ có quyền tiếp cận, trích xuất tài liệu của công ty, yêu cầu triệu tập Đại hội đồng cổ đông (GMS) trong một số trường hợp và yêu cầu Ban kiểm soát điều tra các vấn đề cụ thể liên quan đến công tác quản trị công ty khi cần thiết. Điều này giúp các nhà đầu tư nước ngoài, bao gồm cổ đông và nhà đầu tư nhỏ lẻ khi đầu tư vào các doanh nghiệp Việt Nam, có nhiều cơ hội tham gia vào quá trình kiểm soát hoạt động kinh doanh, tính minh bạch thông tin và tài chính của doanh nghiệp, qua đó tránh các trường hợp đầu tư kém hiệu quả do giao dịch nội gián hoặc bất cân xứng thông tin.

Tóm lại, có thể nói rằng môi trường đầu tư kinh doanh của Việt Nam không ngừng được cải thiện theo xu hướng minh bạch và phù hợp với các tiêu chuẩn quốc tế, thể hiện qua việc tham gia các hiệp định thương mại quốc tế cũng như khuyến khích đầu tư vào các lĩnh vực như công nghệ, giáo dục và y tế tại Việt Nam. Đặc biệt, khung pháp lý ngày càng được hoàn thiện nhằm tạo ra môi trường cạnh tranh lành mạnh hơn, nhất là trong bối cảnh Covid-19 diễn biến phức tạp. Các quy định pháp luật được sửa đổi theo hướng cắt giảm thủ tục phức tạp, giúp nhà đầu tư dễ dàng tiếp cận thị trường. Bên cạnh đó, một số ràng buộc pháp lý nhất định được bổ sung nhằm bảo vệ lợi ích của nhà đầu tư nước ngoài.

Xin hãy đọc các bài viết đánh giá ngành khác từ chúng tôi hoặc yêu cầu một!

B&Company