Đến năm 2024, Việt Nam có khoảng 79 triệu người dùng Internet, chiếm 79% dân số cả nước[4]. Cùng với tỷ lệ kết nối di động gần 100%, thương mại điện tử đã có thể mở rộng trên diện rộng, tiếp cận cả khu vực thành thị và nông thôn[5]. Trong cùng năm, thị trường thanh toán trực tuyến đạt 149 tỷ USD, tăng 18% so với năm trước và được dự báo sẽ đạt 350 tỷ USD vào năm 2030[6]. Sự phát triển của các nền tảng thanh toán số đã tạo điều kiện cho các giao dịch diễn ra thuận tiện hơn, giúp khách hàng dễ dàng mua sắm trực tuyến. Xu hướng chuyển dịch sang thanh toán không tiền mặt này đóng vai trò thiết yếu đối với tăng trưởng thương mại điện tử, cung cấp cho người tiêu dùng các phương thức thanh toán an toàn và hiệu quả. Trong một khảo sát gần đây của Q&Me với 300 người tham gia, 81% cho biết họ mua hàng ít nhất một lần mỗi tháng, trong khi 19% còn lại mua sắm ít thường xuyên hơn, khoảng một lần mỗi tháng hoặc ít hơn.

Mặc dù đã có những tiến bộ tại các khu vực đô thị, việc giao hàng đến các vùng sâu, vùng xa và nông thôn vẫn là một thách thức do cơ sở hạ tầng chưa phát triển. Hạn chế này ảnh hưởng đến thời gian giao hàng và làm tăng chi phí vận hành, cản trở việc mở rộng thương mại điện tử đến các khu vực này[7]. Ngoài ra, hàng giả và hàng kém chất lượng vẫn là vấn đề phổ biến trên các nền tảng thương mại điện tử lớn như Shopee và TikTok Shop. Nhiều người bán công khai tiếp thị các sản phẩm giả mạo từ những thương hiệu nổi tiếng như Rolex, Adidas, Nike, Cerave, v.v. Điều này làm gia tăng mối lo ngại của người tiêu dùng về tính xác thực của sản phẩm, khiến một bộ phận khách hàng ưu tiên mua hàng trực tiếp tại các cửa hàng thực tế đáng tin cậy[8].

Một thách thức quan trọng khác là tình trạng thiếu hụt nguồn nhân lực chất lượng cao tại Việt Nam. Theo khảo sát của AccessTrade với 200 MSME, 95% số người tham gia cho biết họ gặp khó khăn do thiếu lao động có kỹ năng. Các vị trí được xác định là có nhu cầu cao nhất bao gồm nhà phát triển phần mềm thương mại điện tử (67%), chuyên viên tiếp thị kỹ thuật số (63%), chuyên gia chuỗi cung ứng và logistics (62%) và nhân viên dịch vụ khách hàng đa ngôn ngữ (49%). Những khoảng trống này ảnh hưởng đáng kể đến khả năng đáp ứng nhu cầu vận hành và duy trì tăng trưởng của các doanh nghiệp trong lĩnh vực thương mại điện tử[9].

Triển vọng của thị trường thương mại điện tử Việt Nam trong tương lai

Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng trưởng thương mại điện tử ổn định với tốc độ CAGR dự kiến đạt 18–20% trong những năm tới. Đến năm 2030, thị trường được kỳ vọng đạt doanh thu 63 tỷ USD. Vị trí chiến lược và việc tham gia các hiệp định thương mại như CPTPP, EVFTA và RCEP giúp Việt Nam trở thành trung tâm thương mại điện tử xuyên biên giới, qua đó tăng cường cơ hội xuất khẩu. Việc tích hợp các nền tảng thương mại xã hội như TikTok Shop và Shopee đang định hình lại cách doanh nghiệp tương tác với nhóm nhân khẩu trẻ, am hiểu công nghệ. Cùng với dự thảo Quy hoạch tổng thể quốc gia về phát triển thương mại điện tử giai đoạn 2026–2030 của Chính phủ, dự kiến được công bố vào năm 2025, trong đó đề ra các mục tiêu và trách nhiệm cho các bộ, ngành, Việt Nam hướng tới việc khẳng định vị thế là trung tâm thương mại điện tử hàng đầu Đông Nam Á.

– Doanh số bán lẻ thương mại điện tử dự kiến tăng trưởng 20–30% mỗi năm, chiếm 20% tổng doanh số bán lẻ hàng hóa quốc gia.

– Tỷ lệ doanh nghiệp áp dụng thương mại điện tử được đặt mục tiêu vượt 70%.

– 60% các cơ sở giáo dục đại học và đào tạo nghề dự kiến triển khai các chương trình đào tạo chuyên ngành trong các lĩnh vực liên quan đến thương mại điện tử.

Thị trường thương mại điện tử được kỳ vọng sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ trong tương lai với sự tham gia của nhiều nền tảng thương mại điện tử quốc tế. Cụ thể, vào năm 2024, Việt Nam đón nhận sự gia nhập của hai nền tảng lớn là Temu và Shein từ Trung Quốc. Tuy nhiên, hai gã khổng lồ thương mại điện tử này đã được yêu cầu tạm dừng hoạt động ngay sau đó do cần hoàn tất các thủ tục cần thiết[10]. Tuy vậy, tình huống này cho thấy tiềm năng của thị trường thương mại điện tử Việt Nam, khi nhiều doanh nghiệp nổi bật đã sẵn sàng gia nhập hoặc đang lên kế hoạch khai thác thị trường có sức hấp dẫn cao này.

Kết luận

Thị trường thương mại điện tử Việt Nam là động lực then chốt của nền kinh tế số Đông Nam Á, với đà tăng trưởng mạnh mẽ được thúc đẩy bởi mức độ tiếp cận internet ngày càng cao và các chính sách hỗ trợ của Chính phủ. Mặc dù vẫn còn những thách thức như cơ sở hạ tầng và niềm tin của người tiêu dùng, thương mại xuyên biên giới vẫn mang lại những cơ hội to lớn. Bằng cách giải quyết các trở ngại này, Việt Nam đang trên đà củng cố vị thế dẫn đầu khu vực về thương mại điện tử, mở ra triển vọng đầy hứa hẹn cho doanh nghiệp và người tiêu dùng.

[1] Cổng thông tin điện tử Bộ Công Thương (2025). Thương mại điện tử chiếm hai phần ba nền kinh tế số của Việt Nam. <Truy cập>

[2] Báo Vietnam Plus (2024). Bùng nổ thương mại điện tử Việt Nam năm 2024Truy cập>

[3] Access Partnership (2024). Cuộc cách mạng thương mại điện tử tại Việt Nam <Truy cập>

[4] Datareportal (2024). Số hóa Việt Nam năm 2024Truy cập>

[5] Báo Lao Động (2024). Tỷ lệ kết nối di động của Việt Nam đạt gần 100% <Truy cập>

[6] Google E-conomy SEA (2024). Báo cáo kinh tế số Việt Nam <Truy cập>

[7] Savills Vietnam (2024). Thương mại điện tử tại Việt Nam: Tăng trưởng nhanh chóng và mở rộng thị trường <Truy cập>

[8] Báo Đại biểu Nhân dân (2023). Hàng giả trên các nền tảng thương mại điện tử <Truy cập>

[9] Access Partnership (2024). Cuộc cách mạng thương mại điện tử tại Việt Nam <Truy cập>

[10] Reuters (2024). Temu và Shein tạm dừng hoạt động tại Việt Nam <Truy cập>

* Nếu bạn muốn trích dẫn bất kỳ thông tin nào từ bài viết này, xin vui lòng ghi rõ nguồn cùng với liên kết đến bài viết gốc để tôn trọng bản quyền.